Адеп Башаты » Ислам » Ислам тууралуу » Абу Бакр Ас-Сыддык

Абу Бакр Ас-Сыддык

Абу Бакр Ас-Сыддык
Абу Бакр Ас-сыддык

Пайгамбарлардан кийин, Сахабалардын жана адамдардын эң үстүнкүсү. Чын аты Абдуллах бин Абу Кухафа бин Амир бин Амр бин Ка`б бин Са`д бин Тайм бин Мурра.

Атасынын аты Осмон бирок ал Кухафа лакабы менен белгилүү болгон. Апасынын аты болсо Салма бинти Сахр. Уммул Хайр дакабы менен таанылган. Азирети Абу Бакр Пайгамбарыбыздан (с.а.в) 2 жыл 3 ай кичине болгон. Фил окуясынан кийин м. 573 жылында дүйнөгө келген. Мусулман болгондон алдын аты , Абдул`узза (б.а Абдул Ка`б) эле. Пайгамбарыбыз ( с.а.в) иман келтиргенден кийин Абдулла деп өзгөрткөн. 38 жашында Мусулман болуп Пайгамбарыбыз кайтыш болгон күндөн баштап мусулмандардын Халифасы (башчысы) болду.Халифачылыгы 2 жыл 3 ай 10 күн болду. 63 жашында кайтыш болду.
Алгачкы мусулмандардын катарына кошулушу (Меккеде)

Ал биринчилерден болуп Исламды кабыл алган жана өмүрүнүн калган бөлүгүн бүт бойдон исламдын түпкү маңызына умтулууга арнаган. Абу Бакр (р.а) кеңпейил адам болгон жана кийим-кече, кездеме сатып соода кылган. Бул иши менен ал 40 000 дирхемге (арабдардын күмүш тыйыны) чейин ээ болууга жетишип, бүт бойдон мусулман жамаатынын керектөөсүнө короткон.
Абу Бакр (р.а) Мухаммед пайгамбарыбыздын (с.а.в) эң жакын досу болуп, өмүрүнүн аягына чейин андан алыстаган эмес. Көптөгөн өтө маанилүү маселелерди чечүүдө пайгамбарыбыз (с.а.в) көбүнчө Абубакр р.а менен кеңешкендиктен, ал арабдардын көзүнө пайгамбарыбыздын вазири сыяктуу болуучу. Мухаммеддин (с.а.в) пайгамбарлыгынын башынан баштап эле Абу Бакр (р.а) анын ар бир сөзүнө ишенер эле. Мисалы, пайгамбарыбыз (с.а.в) Мираж тууралуу жарыялаганда, Абубакр биринчи болуп, Мухаммеддин (с.а.в) ар бир сөзүнө ишенерин билдирген. Пайгамбарыбыз (с.а.в) Абу Бакрды р.а ас-Сыддык (Чынчыл) деп атаган.
Меккеде жүргөн кезинде Абу Бакр (р.а) мусулман жамаатынын өнүгүүсү үчүн чоң-чоң салымдарын кошкон. Ал кайрымдуулук, кайыр садака кылып, кедей кембагалдарга жардамын берип, ал тургай, кыйноодо жаткан Билал, Хаббаб, Лубайна, Абу Фукайха, Амир сыяктуу (р.а) ж.б. кул, туткундарды бутпарастардан пул төлөп куткарып алган.
Меккедеги мусулмандарды куугунтуктоо башталгандан кийин, пайгамбарыбыз (с.а.в) башка мусулмандар тобу сыяктуу эле Абубакрды р.а да Эфиопияга жөнөтүүнү чечет. Бирок, жолдон ал (р.а) атактуу уруу башчылардын бири болгон Ибну Дуккунга жолугуп, анын өз колдоосуна алам дегенинен соң, аны менен бирге кайра Меккеге кайтып келет. Шаарга кайтып келген Абу Бакр (р.а) өз ишенимин жашыруудан баш тартып, ачыкча жашоо менен өз ишмердигин улантат. Бул кылганын жактырбаган Ибну Дуккун аны колдоодон баш тарткан.
Пайгамбарлыктын башталышынан 13 жыл өткөндө, белгилүү болгондой, мусулмандардын Меккеден Мадинага көчү (хижра) башталган. Бул көчтө акыркылардан болуп Мухаммед пайгамбарыбыз (с.а.в) Абу Бакр (р.а) менен бирге Меккеден чыгып, Мадинага жол тарткан. Меккеден чыккан кезде бутпарастардын арттарынан түшүүсүнөн улам, алардан бекинүү үчүн булар Саур үңкүрүндө бирге болушкан. Абу Бакрдын (р.а) өмүрүндөгү ушул окуя Куран аятында да орун алган
Хижрадан кийин ( Мадинага)
Мадинага келгенден кийин Мухаммед пайгамбар (с.а.в) Абу Бакр (р.а) менен туугандашып, анын кызы Аиша (р.а-а) менен үйлөнгөн. Бул шаарда Абубакр р.а өзүнүн жигердүү кызматын улантып, жамааттын бардык маанилүү иштерине катышып турган. Ал р.а, пайгамбар с.а.в жана башка мусулмандар менен бирге тарыхтагы алгачкы мусулман мамлекетинин негизин түзүүгө катышкан. Ал Бадр, Ухуд, Хандак, Хайбар, Хунайн согуштарына ж.б. согуштарга катышкан. Абу Бакрдын (р.а) Исламды кармануусу ушунчалык бийик деңгээлде болгондугун, Бадрдагы салгылашууда бутпарас (мушрик) бойдон калган өзүнүн уулу Абдуррахман менен каршылашууга туура келсе дагы аны менен согушкандыгынан байкасак болот. Мухаммед пайгамбарыбыз (с.а.в) өмүрүнүн аягында ден соолугу начарлап калгандыктан, жамааттык намаздарды башкаруу ишин Абу Бакрга (р.а) тапшырат. Бул абал Абу Бакрды (р.а) биринчи адил халиф катары чечүүдө да мааниге ээ болуп калды. Пайгамбарыбыздын с.а.в сыйынуу иштеринин милдетин ага р.а өткөрүүсү, дүнүйөлүк иштердин да милдети ага берилерин түшүндүргөн эле.
Абу Бакр — биринчи халиф
11/632-жылы Мухаммед пайгамбарыбыздын с.а.в өлүмүнөн кийин ансарлар (мадиналык мусулмандар) жаш мусулман мамлекетинин келечектеги тагдыры тууралуу кабатырланып, дароо меккелик Бану Саиддин үй-бүлөсүндөгү чогулуш болчу жерге (сакифке) чогулушат. Ансарлардын көбүнчөсү хазражийлер болгон эле. Алар жалпы добуш менен өз лидери Саад ибну Убадды халифтикке коюуга макулдашышат. Бану Саиддин сакифиндеги ансарлардын чогулушу тууралуу билери менен, дароо бул жакка Абу Бакр ас-Сыддык р.а, Умар ибну Хаттаб р.а жана Абу Убайда Амир ибну ал-Жаррахдар р.а да кирип келет. Талкуулардын натыйжасында алар ансарларга мамлекеттин келечекте бекемделишине жана элдин коопсуздугу үчүн кам көрүүгө мухажирлер (меккелик мусулмандар) дагы кызыктар экенине ынандырышат. Ошондо гана, ансарлар Мухаммед пайгамбарыбыздын (с.а.в) керээзиндей, халифти курайш уруусунун өкүлдөрүнөн тандоого макул болушат. Ошентип, сөз кезегин алган Абу Бакр р.а талкууга болгон ыраазычылыгын билдирип, халифтикке Умар ибну Хаттабды р.а сунуштайт. Бирок, ага жооп катары Умар менен Абу Убайда р.а пайгамбардын биринчи ордун басуучулук милдетине барынан татыктуураагы Абубакр р.а экендигин билдиришет. Алар ага Саур үңкүрүндө ал р.а гана пайгамбарыбыздын (с.а.в) жолдошу болгондугун жана пайгамбарыбыз (с.а.в) үчүн өмүрүн кыйганга даяр болуп жүргөндүгүн эстетишет жана да пайгамбарыбыз (с.а.в) аны (р.а) гана жамааттык намаздын башчылыгына дайындаганын эске салышат.
Муну айтып соң, Умар р.а Абу Бакрдын р.а колунан кармап, аны халиф катары таанып, өзүнүн ишеним антын берет. Анын артынан Усайд ибну Худайр жана Башир ибну Саад, андан кийин ал жердегилердин бардыгы Абубакрга р.а ант беришет. Ошентип, 12 Раби хижранын 11-жылы Абубакр биринчи Адил халиф болуп шайланат.
Эртеси күнү, Абу Бакр халиф (р.а) Мадинанын мечитинен калктын антын кабыл алат. Саад Убад болсо, кийинчерээк ал да халифке ант берген, андан кийин Сирияга жиберилип, ал жактан согуштардын биринде каза тапкан.
Абу Бакр р.а болгону 2 жыл, 3 ай жана 10 күн гана халиф болгондугуна карабастан, ал диндин жана мусулман мамлекетинин бекемделиши үчүн ушунчалык маанилүү кадамдарды жасагандыгынан улам, бул адамдын Ислам тарыхындагы орду жана маанисине карата болгон туруктуу бааны коюу мүмкүн эмес.
Абу Бакрдын кулк-мүнөзү
Абу Бакр р.а халиф болуп туруп, жашоосун абдан токтоолук образ менен коштоду. Анын Мадинанын жанындагы жериинин бешинчи бөлүгү мамлекетке курманчылык катары берилген, ал эми калган бөлүгү анын балдарына бөлүштүрүлгөн. Ошондой эле, Абубакр р.а ашыкча мүлкүн жана калган акчалай каражаттарын мамлекеттик казынага өткөрүүнү керээз кылган.
Абу Бакр р.а аябай чынчыл, боорукер киши болгон. Тирүү кезинде эле ал озунун баардык байлыктарын зекетке берип, керек болсо озунун акыркы койногун да берип салган.
Абубакр жана Куран
Курандын бир китеп болуп жыйналышы да Абу Бакрга (р.а) таандык мээнет. Ал р.а Мухаммед пайгамбарыбыздын катчыларынын бири болгон Зайд ибну Сабитке р.а бул ишти орундоону тапшырган. Курандын чогултулган үлгүсү (экземпляры) пайгамбарыбыздын аялы Хафсага жөнөтүлгөн, анын колунда үчүнчү халиф Усмандын р.а тушуна чейин сакталып турган жана халиф Усман р.а Курандын биротоло редакцияланып бүтүшү үчүн жана үлгүлөрүн көбөйтүү үчүн, жанагы эле Зайд ибну Сабит р.а башында турган комиссия түзгөн.
Өлүмү
Йармуктагы салгылаштын кызуу маалында мусулман армиясы Абу Бакрдын (р.а) өлүмү тууралуу кабар алышкан. Анын (р.а) сөөгү Мухаммед пайгамбарыбыздын (с.а.в) бейитинин жанына коюлган. Өлөөр алдында ал мамлекеттин башкаруу ордун Умар ибну Хаттабга (р.а) керээз кылып калтырып кеткен, ошондон соң ал ошентип экинчи адил халиф болуп калган.
Печаттоо
alert Маалымат
Бул тайпада турган колдонуучулар Меймандар, бул макалага жорум калтыра алышпайт.

Башкаруу панели

Хадистер

Биздин достор

Аба-ырайы


Кыргызстандагы аба ырайы

Сурамжылоо


    10-18
    19-30
    31-40
    41-50
    51-60
    61-75


Сайт дизайны